Sunday, August 11, 2013

စကားၾကီး ၁၀ မ်ဳိး











စကားလံုးမ်ားသည္ ခြန္အားရွိသည္  ။ တစ္ဦး ႏွင္႔ တစ္ဦး စကားေျပာဆိုရာတြင္ လိမ္မာ ပါးနပ္ရန္ အေရးၾကီးသည္ ။ စကားလံုးမ်ားျဖင္႔ လူမ်ားကို ေစလိုရာ ခိုင္းႏိုင္သည္ ။ ထိုေၾကာင္႔ စကားေျပာသည္႔ အရာတြင္ ကြ်မ္းက်င္လိမၼာေစရန္ နည္းအမ်ဳိးမ်ဳိးတို႕ကို စကားၾကီး ၁၀ မ်ဳိး ဟု ျမန္မာစာ၌ ခြဲျခားသတ္မွတ္ထားသည္ ။ ထို ၁၀ မ်ဳိးမွာ

  • ေရကူးညာတင္
  • ေကာက္ပင္ရိတ္လွီး
  • ေရစီးေဖာင္ဆန္
  • အိုးတန္ဆန္ခပ္
  • ဆီပြတ္က်ည္ေပြ႕
  • ဆင္ေဝွ႕ရန္ေရွာင္
  • ေတာင္သူယာခုတ္
  • ၾကက္ဆုတ္ခြပ္ပစ္
  • ေရစစ္ကရား ေရသြားသည္႕သြင္
  • ခက္တင္ေမာင္းနင္း

တို႕ ျဖစ္ေပသည္ ။


၁ ။ ေရကူးညာတင္

ျမစ္တစ္ဖက္မွ လိုရာ ဆိပ္ကမ္းသို႕ ကူးလိုလွ်င္ ျမစ္ညာမွ တင္၍ ကူးမွ လိုရာေရာက္သကဲ႕သို႕ မိမိအလိုရွိရာသို႕ေရာက္ေအာင္ အထက္က တင္ကူး၍ ေျပာျခင္းကို ေရကူးညာတင္ ေျပာျခင္းဟုေခၚသည္ ။

၂ ။ ေကာက္ပင္ရိတ္လွီး

စပါးရိတ္ရာတြင္ ေကာက္ပင္ကို လက္တစ္ဖက္ျဖင္႔ ဆုပ္သိမ္းကာ တံစဥ္ျဖင္႔ အရင္းမွ ရိတ္သိမ္းသကဲ႔သို႕ တစ္ဖက္လူ၏ စကားကို သိမ္းက်ဴံးဖမ္းယူျပီးမွ အရင္းကျဖတ္၍ ပိုင္ေအာင္ေျပာျခင္းကို ေကာက္ပင္ရိတ္လွီး ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၃ ။ ေရစီးေဖာင္ဆန္

ေဖာင္ၾကီးသည္ အညာသို႕ ဆန္ေသာကာလတြင္ လိုရာဆႏၵရွိသမွ်ကို တင္ေဆာင္ကာ  ျဖည္းညင္းသာယာစြာ ဆန္လွ်င္ လိုရာ အရပ္သို႕ ေရာက္ႏိုင္သည္ ။ ထိုကဲ႔သို႕ စကားေျပာဆိုရာတြင္လည္း ဥပမာ ဥပေမယ် တို႕ျဖင္႔ ျဖည္းညင္း သာယာစြာ လိုရာသို႕ ေျပာျခင္းကို ေရစီးေဖာင္ဆန္ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။ 

၄ ။ အိုးတန္ဆန္ခပ္

အိုး ႏွင္႔ ဆန္ သည္ တန္ေအာင္ခ်က္လွ်င္ ႏူးနပ္စြာ သံုးေဆာင္ရသကဲ႔သို႕ စကားအရာတြင္လည္း မယုတ္မလြန္ ႏွင္႔ လိုရင္းေရာက္ေအာင္ ေျပာျခင္းကို အိုးတန္ဆန္ခပ္ ေျပာျခင္း ဟုေခၚသည္ ။

၅ ။ ဆီပြတ္က်ည္ေပြ႕

ဆီကိုရေအာင္ ပြတ္သည္႔အခါတြင္ အထပ္ထပ္အခါခါ ပြတ္ရသကဲ႔သို႕ အလိုရွိေသာ စကားကို အထပ္ထပ္ လိုရာသို႕ ေျပာျခင္းကို ဆီပြတ္က်ည္ေပြ႕ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၆ ။ ဆင္ေဝွ႕ရန္ေရွာင္

ဆင္ေဝွ႕မည္ဟု သိလွ်င္ လြတ္ရာလြတ္ေၾကာင္း ေရွာင္တမ္းႏိုင္သကဲ႔သို႕ စကားေျပာဆိုရာတြင္လည္း မိမိေဘးဒုကၡ ေရာက္မည္႕ေဘးမွ ေရွာင္းကြင္း၍ ေျပာျခင္းကို ဆင္ေဝွ႕ရန္ေရွာင္ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၇ ။ ေတာင္သူယာခုတ္

ေတာသူေတာင္သားတို႕သည္ ယာခုတ္ရာတြင္ ခ်ဳ္ငယ္ သစ္ပင္ငယ္တို႕ကို အရင္ ရွင္းလင္းျပီးမွ သစ္ပင္ၾကီးမ်ားကို ခုတ္လွဲသကဲ႕သို႕ စကားအရာတြင္လည္း ဦးစြာ စကားငယ္ကို ေျပာ၍ ေနာက္မွ စကားၾကီးမ်ားကို ဖိေျပာျခင္းျဖင္႔ လိုရာသို႕ ေျပာျခင္းကို ေတာင္သူယာခုတ္ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၈ ။ ၾကက္ခုတ္ခြပ္ပစ္

ၾကက္တို႕၏ သေဘာသည္ ခြပ္မည္ျပဳေသာ အခါ ေနာက္သို႕ ဆုတ္သကဲ႕သို႕ စကားအရာတြင္လည္း သူ႕တစ္ပါးအလိုိကို လိုက္တန္သေလာက္ လိုက္ျပီးလွ်င္ စီးေသာအခါမွ စီးလ်က္ေျပာေသာ စကားကို ၾကက္ခုတ္ခြပ္ပစ္ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၉ ။ ေရစစ္ကရား ေရသြားသည္႕သြင္

ေရစစ္ေသာ ဓမၼကရိုဏ္ကို ေရတြင္ႏွစ္၍ ေရျပည္႕လွ်င္ အေပါက္ကို လက္ျဖင္႔ ပိတ္၍ ယူပါက ေရမထြက္ ႏိုင္သကဲ႕သို႕ တစ္ဖက္လူ၏ စကားကို ထြက္ေပါက္မရွိေအာင္ ပိတ္၍ ေျပာျခင္းကို ေရစစ္ကရား ေရသြားသည္႕သြင္ ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

၁၀ ။ ခက္တင္ေမာင္းနင္း

သူတစ္ပါး၏ စကားကို ဟုတ္သည္လည္း မေျပာ ၊ မဟုတ္သည္လည္း မေျပာဘဲ မတင္မက် ေျပာျခင္းကို ခက္တင္ေမာင္းနင္း ေျပာျခင္း ဟု ေခၚသည္ ။

No comments:

Post a Comment